قبض 18 میلیارد دلاری قطع برق برای صنعت فولاد!
رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران با هشدار نسبت به تداوم ناترازی انرژی در کشور اعلام کرد محدودیتهای برق و گاز طی پنج سال گذشته حدود ۱۸ میلیارد دلار عدمالنفع به زنجیره ارزش فولاد تحمیل کرده است؛ موضوعی که علاوه بر کاهش تولید، هزینه تمامشده محصولات را افزایش داده و رقابتپذیری صنعت فولاد ایران در بازارهای داخلی و صادراتی را تحت تأثیر قرار داده است.
به گزارش واحد خبری تولیدی و بازرگانی بین المللی ترقی، بهرام سبحانی با اشاره به تشدید محدودیتهای انرژی برای واحدهای فولادی اظهار کرد: ناترازی در تأمین برق و گاز به یکی از مهمترین چالشهای صنعت فولاد تبدیل شده و آثار آن تنها به کاهش تولید محدود نمیشود، بلکه کل زنجیره ارزش این صنعت را با زیان اقتصادی مواجه کرده است.
وی با بیان اینکه برآوردها نشان میدهد محدودیتهای انرژی طی پنج سال گذشته حدود ۱۸ میلیارد دلار عدمالنفع برای زنجیره فولاد کشور به همراه داشته است، افزود: در برخی واحدهای فولادی محدودیت تأمین برق به حدود ۸۰ درصد ظرفیت مورد نیاز رسیده و همین موضوع موجب کاهش بهرهبرداری از ظرفیت اسمی کارخانهها شده است.
رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران تأکید کرد محدودیتهای مکرر برق و گاز باعث شده بخشی از سرمایهگذاریهای انجامشده در صنعت فولاد بلااستفاده بماند و برنامهریزی تولید شرکتها نیز با اختلال مواجه شود.
سبحانی با اشاره به سهم بالای انرژی در ساختار هزینه تولید فولاد گفت: در شرکتهایی که از بهرهوری بالاتری برخوردار هستند، انرژی حدود ۲۵ درصد بهای تمامشده محصول را تشکیل میدهد، اما در واحدهای پاییندستی که زنجیره تولید کاملی ندارند، این سهم از ۳۰ درصد نیز فراتر میرود.
وی افزود: هر ۱۰ درصد افزایش قیمت انرژی میتواند به طور مستقیم حدود سه درصد هزینه نهایی تولید محصولات فولادی را افزایش دهد؛ موضوعی که در نهایت بر قیمت تمامشده محصولات و قدرت رقابت تولیدکنندگان در بازارهای داخلی و صادراتی اثرگذار خواهد بود.
رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران با تأکید بر اینکه صنعت فولاد یکی از صنایع پیشران اقتصاد کشور محسوب میشود، اظهار کرد: استمرار ناترازی انرژی علاوه بر کاهش تولید، بر صادرات، ارزآوری، اشتغال و سرمایهگذاریهای جدید نیز اثر منفی خواهد گذاشت و رفع این چالش نیازمند برنامهریزی بلندمدت برای تأمین پایدار برق و گاز صنایع است.
محدودیت انرژی؛ چالش تکرارشونده صنعت فولاد
محدودیت انرژی طی سالهای اخیر به یکی از مهمترین عوامل کاهش تولید فولاد در ایران تبدیل شده است. واحدهای فولادی هر ساله در فصل گرم با محدودیت برق و در فصل سرد با محدودیت گاز مواجه میشوند؛ مسئلهای که سبب توقف خطوط تولید، افزایش هزینههای سربار و کاهش بهرهوری واحدهای صنعتی میشود.
فعالان صنعت فولاد معتقدند تداوم این وضعیت، علاوه بر کاهش ظرفیت تولید، اجرای طرحهای توسعهای و جذب سرمایهگذاریهای جدید را نیز با ابهام روبهرو کرده است؛ زیرا سرمایهگذاران زمانی میتوانند برای افزایش ظرفیت برنامهریزی کنند که از تأمین پایدار انرژی اطمینان داشته باشند.
پیشینه؛ خسارتهای ناترازی انرژی به صنعت فولاد
موضوع زیان ناشی از محدودیت انرژی در صنعت فولاد پیش از این نیز بارها از سوی انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران مطرح شده است. به گفته بهرام سبحانی، رئیس این انجمن، محدودیتهای برق و گاز طی چهار سال منتهی به سال ۱۴۰۴ حدود ۱۴.۵ میلیارد دلار ارزش تولید از صنعت فولاد را از بین برده بود؛ رقمی که اکنون با تداوم ناترازی انرژی به ۱۸ میلیارد دلار در دوره پنجساله افزایش یافته است. همچنین بر اساس آمار منتشرشده، تولید فولاد ایران در سال ۱۴۰۳ نسبت به سال قبل ۵.۷ درصد کاهش یافت که انجمن تولیدکنندگان فولاد، محدودیتهای انرژی را مهمترین عامل این افت تولید عنوان کرده است.
در سطح بینالمللی نیز گزارش چشمانداز فولاد ۲۰۲۶ سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD) تأکید میکند که تداوم اختلال در تأمین برق و گاز، هزینههای تولید را افزایش داده، ظرفیت بهرهبرداری واحدهای فولادی را کاهش میدهد و توان رقابتی تولیدکنندگان را در بازارهای جهانی تضعیف میکند. این گزارش همچنین هشدار میدهد که دسترسی پایدار به انرژی به یکی از مهمترین عوامل حفظ رقابتپذیری صنعت فولاد در سالهای آینده تبدیل شده است.